Bài phỏm, hay còn gọi là tá lả, là một trong những trò chơi bài gắn bó với tuổi thơ và cả những buổi tụ tập bạn bè của mình từ hồi còn nhỏ. Mình nhớ hồi xưa, cứ cuối tuần là cả đám bạn lại quây quần ở nhà ông nội, bày bài ra sàn, vừa chơi vừa cười ầm ĩ. Lúc đó chơi chỉ để vui, thắng thua cũng chẳng ai để bụng, nhưng càng chơi càng nghiện vì cái cảm giác hồi hộp khi chờ ăn bài, hoặc tiếc hùi hụi khi bị ù đền. Giờ lớn rồi, thỉnh thoảng vẫn ngồi đánh phỏm online với bạn bè hoặc vào vài bàn random, và mình nhận ra: muốn chơi hay thì không chỉ dựa vào may mắn, mà phải có chút kinh nghiệm, chút tính toán và cả chút… tâm lý nữa.
Trước tiên, nói về luật chơi cơ bản để ai mới cũng nắm được nhé. Phỏm dùng bộ bài Tây 52 lá (không có Joker), thường chơi từ 2 đến 4 người, lý tưởng nhất là 4 người cho đủ drama. Người đi đầu (gọi là người Việc) được chia 10 lá, còn lại mỗi người 9 lá. Phần bài dư xếp thành nọc ở giữa bàn.
Phỏm được tạo thành từ:
- Sảnh: Ít nhất 3 lá liên tiếp cùng chất (ví dụ: 4♠ 5♠ 6♠).
- Sám cô (hay còn gọi là bộ ba): 3 lá cùng số khác chất (ví dụ: 7♣ 7♦ 7♥).
Bài còn lại là bài rác. Mục tiêu là hạ được càng nhiều phỏm càng tốt, và bài rác có điểm càng thấp càng hay (A=1 điểm, 2-10 tính theo số, J=11, Q=12, K=13). Ván chơi diễn ra theo lượt: đánh ra 1 lá rác, người kế tiếp có thể ăn nếu lá đó giúp tạo phỏm, hoặc rút nọc rồi đánh tiếp. Ăn bài thì phải gửi bài (bỏ thêm lá phù hợp vào phỏm của người khác khi hạ). Ván kết thúc khi có người ù (hết bài bằng phỏm), hoặc hết 4 vòng rút nọc thì hạ bài tính điểm. Ai điểm thấp nhất thắng, nếu ù thì thắng lớn, còn bị ù đền thì… xót ví lắm!
Mình chơi phỏm 79 King lâu rồi nên hay bị hỏi: “Sao mày toàn thắng thế?”. Thật ra không có bí kíp gì ghê gớm, chỉ là vài thói quen nhỏ tích lũy qua hàng trăm ván thua đau. Đầu tiên là xếp bài thông minh ngay từ đầu. Đừng xếp theo kiểu truyền thống: đôi này, cạ kia rồi chừa rác cao. Mình thường ưu tiên nhìn tổng thể: nếu bài có tiềm năng sảnh dài thì giữ chất đó, còn nếu nhiều đôi thì nhắm sám cô. Ví dụ bài có 5♠ 6♠ 7♠ 8♠ thì giữ nguyên, đừng vội đánh 5♠ chỉ vì nó lẻ.
Thứ hai, quản lý bài rác cực kỳ quan trọng. Mình hay đánh rác thấp trước (2,3,4), đặc biệt là lá chướng (lá mà đối thủ đang chờ). Quan sát kỹ: nếu thằng bên phải liên tục đánh chất cơ, chắc nó đang có sảnh cơ, đừng đánh cơ nữa. Hoặc nếu ai đó đánh 9♦ rồi sau đó đánh 10♦, rất có thể nó đang câu J♦ hoặc 8♦ – lúc đó mình né luôn.
Ăn bài cũng phải có chọn lọc. Nhiều người mới thấy cạ là ăn ào ào, kết quả cuối ván bài rác đầy tay, điểm cao ngất. Mình chỉ ăn khi:
- Ăn xong là có phỏm hoàn chỉnh ngay.
- Hoặc ăn để phá bài đối thủ (ví dụ ăn lá giữa sảnh của nó). Còn nếu chỉ tạo cạ thì cân nhắc, vì rút nọc đôi khi lại ra lá ngon hơn.
Về tâm lý thì… thú vị lắm. Mình hay giả vờ “móm” bằng cách đánh rác cao sớm, để đối thủ nghĩ mình bài xấu mà chủ quan, rồi cuối ván bất ngờ ù. Hoặc khi bài đẹp, mình đánh chậm rãi, giả bộ do dự để dụ người khác ăn nhầm. Chơi online thì khó hơn vì không thấy mặt nhau, nhưng vẫn đọc được qua cách đánh: ai đánh nhanh thường bài xấu, ai do dự lâu là đang tính toán.
Một mẹo nữa mình hay dùng: giữ bài chìa khóa. Ví dụ bạn có đôi K, đừng vội đánh K lẻ, giữ lại chờ ăn thêm thành sám. Hoặc khi gần hết bài, tính toán kỹ lá cuối: đánh lá nào để không bị ăn, hoặc buộc đối thủ phải rút nọc.
Tất nhiên, phỏm vẫn có yếu tố may rủi, không phải lúc nào cũng thắng. Có hôm bài đẹp mà vẫn thua vì đối thủ ù sớm, hoặc xui rút nọc toàn rác. Nhưng càng chơi nhiều, bạn sẽ thấy mình ít thua oan hơn, và thắng cũng… sướng hơn nhiều.
Nếu bạn mới chơi, cứ thử vài ván free online trước, đừng vội cược tiền. Rồi dần dần áp dụng mấy cái nhỏ mình chia sẻ, đảm bảo sẽ lên tay nhanh. Còn ai chơi lâu năm rồi thì comment bên dưới xem có mẹo nào hay ho hơn không, mình cũng muốn học hỏi thêm!
Chơi phỏm không chỉ là thắng thua, mà còn là những khoảnh khắc cười nghiêng ngả khi ai đó ù đền, hay tiếc hùi hụi vì “suýt nữa thì…”. Bạn đã từng có kỷ niệm nào đáng nhớ với phỏm chưa? Kể mình nghe với!
